ÇEVRE KENTLEŞME 6. ÜNİTE ÖZETİ

Çevre Kentleşme 6. Ünite Özeti
* Çevre kentlerin (banliyölerin) ortaya çıkması, 19. yüzyılda kentlerde yaşayanların yavaş yavaş kent merkezinden, kent sınırlarına doğru yerleşme alanlarını değiştirmesiyle hız kazanmıştır.
* Çevre kentlerin doğuşunda bir başka etkende kent dışı yerleşme alanlarından veya başka kentlerden göçlerdir.
Çevrekent: Esas kentin veya yönetim sınırının dış tarafına bitişik bulunan ve tamamı bir arada bütün meydana getiren yerleşme alanları, çevrekent olarak tanımlanmaktadır.
Çevrekentlerin kent merkezleriyle olan farklılıkları:
• Kent merkezi, genellikle çevrekentlerde yaşayanlara oranla daha düşük gelir düzeyini oluşturanların çoğunluğunu ve az oranda da üst gelir düzeyini oluşturanları barındırır. Çevrekentlerde de düşük gelir düzeyinde kimselerin yaşadığını görmek mümkündür.
• Çevrekentler, kent merkezine oranla, genellikle yeni binalardan oluşur.
• Çevrekentlerde yaşayanların çoğunluğunu, kendi evlerinde oturanlar meydana getirir.
• Genellikle hem ev sahipleri hem de kiracılar için, çevrekentlerde yaşamak, kent merkezinde yaşamaya oranla daha maliyetlidir.
• Kent merkezi, çevrekentlere oranla nüfus bakımından daha yoğundur
NOT: Çevrekentin hemen hemen bütün özelliklerini kapsayan tanım, „‟Kurtz Eicher‟‟ tarafından yapılmıştır.

Çevrekentlere Yerleşme Nedenleri
-Çevrekentlerle, kent ayırımı sosyo-ekonomik, demografik ve hukuki sebeplere dayanır.

1-Ekonomik Sebepler
Çevrekentlere yerleflmeyi etkileyen ekonomik sebepler şunlardır:
a- Kişilerin gelir düzeyi,
b- Vergi oranının düşük olması,
c- Konut satış fiyatının ve kiralarının düşük olması,
d- Ulaşımın kolaylaşması ve hızlanması,
e- Çalışma şekillerinin değişmesi.

NOT: çevrekentlere yerleşmeyi özendirmek için “kent ve bölge planlamasını” araç olarak da kullanabilir
*• Kent ve bölge planlaması sonucunda çevrekentlere yerleşme özendirilebileceği gibi, kentlerin belediye sınırlarının hizmet üreten mahalli idare birimlerinin imkanlarını aşacak boyutlara ulaşması halinde, çevrekentleşme bir zorunlu sonuç olarak karşımıza çıkabilir.

ÇEVREKENT ÇEŞiTLERi
* Fiziki Gelişme Açısından Çevrekentler
*Kuruluş Amaçları Açısından Çevrekentler

Fiziki Gelişme Açısından Çevrekentler
-1-Planlanmış Çevrekentler
-2-Planlanmamış Çevrekentler
-3-Ortak Merkezli Çemberler Teorisine Göre Çevrekentler
-4-Dilim Teorisine Göre Çevrekentler
-5-Çok Merkezli Gelişme Teorisine Göre Çevrekentler
1. Merkezi iş ve ticaret alanı,
2. Basit el sanatlarının yapıldığı alan,
3. Düşük gelirlilerin yaşadıkları alan,
4. Orta gelirlilerin yaşadıkları alan,
5. Yüksek gelirlilerin yaşadıkları alan,
6. Ağır sanayi alanı,
7. Kentin dış sınırındaki iç ve ticaret alanı,
8. Sanayi çevrekentleri.

Kuruluş Amaçları Açısından Çevrekentler
– Sanayi ve Ticaret Çevrekentleri
– Yatakhane (Residential-Dermitory) Çevrekentleri

Sanayi-Yatakhane Çevrekentleri
-Eğitim Çevrekentleri

ÇEVREKENTLEŞMENiN SONUÇLARI
a- Mahalli idare Açısından Sonuçlar
1-Mahalli Otoritenin Bölünmesi
2-Mahalli Otoritelerin Vergi Kaynaklarının Değişmesi

-Çevrekentlerin kurulması ve kent merkezinde yaşayanların buralara göç etmesinin sebep olduğu en önemli sorunlardan bir tanesi, kent merkezindeki vergi tabanının yok olmasıdır.
b-Ekonomik ve Kültürel Açılardan Sonuçları
1-Ekonomik Yönden Sonuçları:
2-Kültürel Yönden Sonuçları

KAYNAK: NorFULL Paylaşım Mekanı


Twitter
     Facebook

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>